Obzirom da se opština Nova Varoš već godinama suočava sa negativnim prirodnim priraštajem, jedan od prioriteta politike opštine Nova Varoš, godinama unazad je podsticanje povećanja nataliteta.
Način na koji se danas odnosimo prema deci pokazuje kako se odnosimo prema našoj budućnosti. Sveopšta situacija i teške socio-materijalne okolnosti najviše utiču na natalitet. Dugotrajna i intenzivna ekonomska kriza dovela je do osiromašenja društva, pa time i povećanja stope nezaposlenosti, redukcije socijalne funkcije države i teškoća u zadovoljavanju socijalnih potreba stanovništva što je dovelo do pada nataliteta.
Na ovu temu razgovarali smo sa Danijelom Topalović, službenikom dečije zaštite. Na naše pitanje koje se odnosi na negativan prirodni priraštaj i podsticajna sredstva koja se sprovode u cilju rešenja ovog problema, Danijela je izjavila:
„Polazeći od toga da se svako ulaganje u decu isplati, da je to investicija a ne trošak, opština Nova Varoš je svojim odlukama utvrdila prava veća od prava predviđenih Zakonom o finansijskoj podršci porodici sa decom. Opštinsko veće je još pre deset godina utvrdilo Pravilnik o novčanoj naknadi za novorođenčad i 2012. godine Pravilnik o mesečnim novčanim naknadama za nezaposlene porodilje. Oba pravilnika, godinama su trpela izmene, ali prema trenutno važećoj odluci skupštine opštine Nova Varoš, za prvo dete se daje iznos od 100.000 dinara, za drugo dete 200.000 dinara, treće 300.000, četvrto 400.000, za peto i svako sledeće dete po pola miliona dinara. Ovaj iznos se isplaćuje u dve rate: prvi deo nakon donošenja rešenja, a drugi deo nakon šest meseci kada dobijemo potvrdu Doma zdravlja Nova Varoš da je u tom periodu dete primilo sve vakcine i izvršilo sistematske preglede koji su predviđeni za taj period i to nam je garancija da to dete živi na teritoriji opštine Nova Varoš. Kada je reč o nezaposlenim porodiljama, trenutno se isplaćuje 12.000 dinara za prvo dete i za svako naredno po 3.000 dinara više, zaključno sa petim detetom.“
O pomoći koju pruža Vlada Republike Srbije u rešavanju problema negativnog prirodnog priraštaja i uslovima za ostvarivanje dečijeg dodatka, Danijela je izjavila:
„Populaciona politika i bolja demografska budućnost Srbije, očito su i prioritet Vlade Republike Srbije, što se pokazuje i Zakonom o finansijskoj podršci porodici sa decom, koji se primenjuje od 1. jula prošle godine. Pravo na dečiji dodatak ostvaruje se ukoliko mesečni prihod porodice ne prelazi iznos od 9.124 dinara. U tom slučaju, ako porodica ostvari pravo, odnosno jedan od roditelja, iznos dečijeg dodatka je 3.044 dinara . Što se tiče jednoroditeljskih porodica, i cenzus a i dečiji dodatak se uvećava za 30%, pa je cenzus u tim porodicama 11.875 dinara. U tom slučaju, deca iz jednoroditeljskih porodica imaju pravo na dečiji dodatak u iznosu od 3.958 dinara. Kada je u pitanju naknada zarade za vreme porodiljskog odsustva i odsustva sa rada radi nege deteta, po novom zakonu uzima se period od 18 meseci pre otvaranja porodiljskog, odnosno trudničnog bolovanja ukoliko je došlo do komplikacija u vezi sa trudnoćom.„
Imajući u vidu negativnu ocenu prirodnog priraštaja na teritoriji opštine Nova Varoš, pitali smo Danijelu za kraj razgovora, kada možemo očekivati pozitivne rezultate koji mogu uslediti zbog podsticajnih novčanih sredstava i tom prilikom, odgovorila je:
„Samo kontinuiranim tretiranjem problema nataliteta koji je očit ne samo kod nas, nego i u celoj Srbiji, možemo očekivati rezultate nakon više godina, a možda čak i nakon jedne decenije. Ono što je sigurno jeste da opština Nova Varoš svake godine sve više sredstava iz svog budzeta opredeljuje za ove namene.“
Na pad nataliteta osim iseljavanja, reflektuje se i činjenica da su novovarošani među najstarijima u Srbiji i da je prema podacima republičkog Zavoda za statistiku prosečna starost stanovnika u našem kraju 47,4 godine što se tretira kao stanje duboke demografske starosti.
Izvor i info: Zlatarpress
